แรงบันดาลใจ
    คุณสม มูลราชเริ่มต้นเส้นทางการทอผ้าจากการ “ช่วยคุณยายปั่นหลอดด้าย” เมื่อยังเด็ก จนค่อย ๆ ซึมซับความละเอียดอ่อนของงานผ้าไปทีละขั้น จากการปั่นหลอด สู่การฝึกทออย่างจริงจัง และได้มีโอกาสนำความรู้ที่ได้มาทอผ้าให้กับกลุ่มเย็บผ้าด้วยมือของวิชชาลัยขวัญตา
จากความผูกพันในครอบครัว สู่ความรักในงานผ้า ผสมกับการฝึกฝนด้วยความตั้งใจ ทำให้คุณสมกลายเป็นช่างทอผู้มีความเชี่ยวชาญลึกซึ้งในการออกแบบและทอลวดลายแบบดั้งเดิมและร่วมสมัยได้อย่างกลมกลืน

องค์ความรู้ / ความเชี่ยวชาญ/ เทคนิคพิเศษในงานผ้า
1. ความเข้าใจโครงสร้างผ้าทอมือ
● การเลือกเส้นพุ่ง–เส้นยืนให้เหมาะกับชนิดของผ้า (ฝ้าย, ไหม)
● การตั้งหูกทออย่างแม่นยำ เพื่อให้ผ้าแน่น เสมอ และไม่เสียรูป
● เทคนิคการจัดความตึงของเส้นด้ายแต่ละแนว เพื่อป้องกันผ้าเบี้ยวหรือขาด
2. การอ่านและถอดลายผ้า
● เข้าใจโครงสร้างลาย เช่น ลายขิด ลายจก ลายลูกแก้ว และสามารถประยุกต์ให้เหมาะกับเนื้อผ้าแต่ละประเภท
● สามารถปรับจำนวนเส้นต่อลายเพื่อให้เหมาะกับขนาดผลิตภัณฑ์ เช่น เสื้อ กระโปรง ผ้าคลุมไหล่
3. เทคนิคการทอลวดลายประณีต
● ใช้ไม้เขี่ยผสมกับการตอกหูกเพื่อให้ลายชัด
● ทอผ้าลายซ้อน (Double pattern) เช่น ทอลายใหญ่ด้านล่าง แล้วเพิ่มลายลูกเล่นด้วยด้ายสีด้านบน
● ทอผ้าแบบ จังหวะสลับสี ทำให้เกิดมิติในผืนผ้า เช่น การใช้ด้ายสีใกล้เคียงกันแล้วสลับเป็นช่วงๆ
4. การทอผ้าให้เหมาะกับการตัดเย็บ
● วางแผนการทอล่วงหน้า เช่น ขอบลาย ผืนกลาง หรือพื้นที่ว่าง (plain space) สำหรับตัดเย็บ
● ควบคุมความยาวผ้าไม่ให้ยืดหรือหด โดยใช้เส้นพุ่งชนิดพิเศษหรือย้อมปิดปลาย
● ทอลายแนวยาวหรือขวางตามรูปแบบเสื้อผ้าที่จะนำไปใช้

ความคิดเห็นเกี่ยวกับการอนุรักษ์และพัฒนาผ้าทอท้องถิ่น
        การสืบสานผ้าทอพื้นบ้าน ไม่ใช่แค่เรื่องของการอนุรักษ์ลวดลายหรือเทคนิคเท่านั้น แต่ยังเป็นการ “รักษารากของวัฒนธรรม” และ “ส่งต่อจิตวิญญาณของชุมชน” ไปยังคนรุ่นถัดไป การที่คนรุ่นใหม่ลุกขึ้นมาเรียนรู้ ทอผ้า และออกแบบให้ทันสมัย คือภาพของการเชื่อมต่อระหว่างอดีต ปัจจุบัน และอนาคตอย่างทรงคุณค่า “เมื่อคนรุ่นใหม่กล้ากลับมาจับหูกทอ นั่นคือจุดเริ่มต้นของแรงบันดาลใจใหม่ ๆ ที่จะไม่ทำให้ผ้าทอเป็นแค่ของเก่าในพิพิธภัณฑ์ แต่เป็นของใช้ในชีวิตจริงที่มีชีวิต มีคุณค่า และมีอนาคต” การเป็นแบบอย่างที่ดี คือการลงมือทำให้เห็นจริง ถ่ายทอดองค์ความรู้ และเปิดโอกาสให้เยาวชนได้มีพื้นที่ในการเรียนรู้ ทดลอง และสร้างสรรค์จากผ้าทอที่มีอยู่ ไม่ว่าจะเป็นการฝึกทอผ้า ออกแบบลวดลายใหม่ หรือการนำผ้าไทยไปประยุกต์ให้ตอบโจทย์การใช้งานสมัยใหม่ ล้วนเป็นวิธีที่คนรุ่นใหม่สามารถ “รักษา + พัฒนา” ผ้าทอให้ยังคงมีชีวิต และกลายเป็นแรงบันดาลใจให้คนรุ่นหลังสืบต่อได้อย่างภาคภูมิ